در پنل تخصصی نوآوری اجتماعی در رویداد ملی صنایع خلاق، بر ضرورت بازنگری در الگوهای سنتی حل مسائل اجتماعی و تقویت نقش مردم در اداره امور کشور تأکید شد.
این پنل با عنوان «نوآوری اجتماعی؛ راهحلهای خلاقانه برای تأثیر در جامعه»، به مدیریت حامد بیدی و با حضور محمدمهدی جعفری (مدیرعامل بنیاد تعالی اجتماعی زندگی)، مهدی جعفرنژاد (مدرس و فعال صنایع خلاق) و محمدحسن دوباشی (مدیر رویداد نوآوری اجتماعی نوپیا) روز پنجشنبه ۱۵ آبان در سالن همایش رایزن، در بنیاد دایرهالمعارف فارسی برگزار شد.
آقای جعفری در این نشست با اشاره به تجربه دهساله بنیاد زندگی در توسعه اکوسیستم مشارکت اجتماعی گفت:«مسیر مشارکت مردم و نهادهای مدنی در کشور هنوز هموار نیست. وضعیت فعلی نهادهای جامعه مدنی و سهم آنها در حل مسائل اجتماعی رضایتبخش نیست و نیاز به بازنگری دارد. در بنیاد زندگی تلاش کردهایم با تمرکز بر حوزههایی مانند مادری اجتماعی، به تقویت این اکوسیستم کمک کنیم.»
وی با تأکید بر ناکارآمدی الگوهای سنتی افزود:«با وجود منابع گسترده، بسیاری از الگوهای موجود در حل مسائل اجتماعی موفق نبودهاند. باور ما این است که نوآوری اجتماعی میتواند سهمی تعیینکننده در بهبود شرایط کشور داشته باشد.»
مدیرعامل بنیاد تعالی اجتماعی زندگی در ادامه گفت:«در کشور، ما از یکسو با مسائل مزمن اجتماعی و از سوی دیگر با چالشهای نوظهور مواجهیم و در عین حال، سهم مردم در اداره امور کاهش یافته است. در حالیکه در تجربه تاریخی ما، مردم نقش اصلی در حل پیچیدهترین مسائل ملی را داشتهاند، اما امروزه به مشتری خدمات دولت تبدیل شدهاند.»
وی افزود:«هر راهحل نوآورانهای که بتواند همزمان اثربخشی اجتماعی ایجاد کند و سهم مردم را در اداره کشور افزایش دهد، مصداق نوآوری اجتماعی است. این نوآوری میتواند در قالب خدمات، محصولات اجتماعی یا اصلاح فرآیندها ظهور یابد.»
آقای جعفری با اشاره به تجربه کشورهای توسعهیافته گفت:«در بسیاری از کشورها، بخش اجتماعی یکی از ارکان اصلی توسعه است. برای مثال در آمریکا بیش از دو میلیون سازمان مردمنهاد و در انگلستان نزدیک به دویست هزار خیریه فعال هستند. این کشورها توانستهاند ظرفیتهای مردمی را به شکل مؤثری در خدمت توسعه به کار گیرند، در حالیکه ما هنوز نتوانستهایم سهم واقعی نهادهای اجتماعی را محقق کنیم.»
وی با تأکید بر نقش نوآوری اجتماعی در پر کردن شکاف میان دولت و مردم اظهار داشت:«نوآوری اجتماعی در جایی شکل میگیرد که دولت یا بازار در عملکرد خود با شکست مواجه میشوند. در این شرایط، نهادهای مردمی میتوانند با ارائه مدلهای نو و پایدار، این خلأ را پر کنند. نمونه آن در حوزه اشتغال معلولان است که دولت تنها میتواند یارانهای محدود ارائه دهد، اما یک کارآفرین اجتماعی با طراحی مدل اقتصادی-اجتماعی، زمینه اشتغال پایدار را فراهم میکند.»
مدیرعامل بنیاد تعالی اجتماعی زندگی همچنین با اشاره به ضعف اکوسیستم اجتماعی کشور گفت:«اکوسیستم موجود همچون جنگلی کمآب و خاک است؛ دولت نمیداند چگونه از ظرفیت مردم استفاده کند و مردم نیز انگیزه لازم برای مشارکت ندارند. ما نیازمند نهادهای توسعهدهندهای هستیم که هم دولت را آموزش دهند و هم مردم را فعال سازند. باید نسلی از نوآوران اجتماعی شکل گیرد که با ارائه نمونههای موفق، به دولت نشان دهند شرکای اثربخشی در حل مسائل ملی هستند.»
وی خاطرنشان کرد:«ناکارآمدی دولت در حل مسائل بهتنهایی، فرصتی تازه برای رجوع به مردم ایجاد کرده است. این روند از پروژههای کوچک آغاز میشود و بهمرور به عرصههای بزرگتر تصمیمسازی خواهد رسید. تنها مسیر نجات کشور، توسعه فعالانه و مشترک اکوسیستم اجتماعی با مشارکت دولت، مردم و بخش خصوصی است.»
در ادامه، دیگر سخنرانان این پنل نیز از زوایای مختلف به چالشها و فرصتهای موجود در عرصه نوآوری اجتماعی و مشارکت مردمی پرداختند. محور مشترک سخنان آنها تأکید بر شکاف میان نگاه سیاستگذاری حاکمیتی و واقعیتهای میدان بود؛ جایی که کنشگران اجتماعی، باوجود موانع و کمبود منابع، توانستهاند الگوهای موفقی در حوزههای مختلف از جمله آموزش، سلامت، محیط زیست و نشاط اجتماعی خلق کنند.
آنها بر لزوم بازتعریف شیوههای حل مسئله، عبور از ساختارهای سنتی، تسهیل فرایندهای اجرایی، و ایجاد زبان مشترک میان حاکمیت و فعالان اجتماعی تأکید داشتند. همچنین از ظرفیت بالای نسل جدید و زیستبومهای محلی در شهرستانها به عنوان نشانهای از امید و پویایی اجتماعی یاد شد؛ ظرفیتی که میتواند به شکلگیری مسیرهای تازه در مواجهه با مسائل پیچیده امروز کشور بینجامد.
- No Comments
- نویسنده : zendegiadmin
